blogs

Kosten op de eerste plaats, toegankelijkheid ondergeschikt aan kosten!

20-01-2016

Wim Peters

Vanaf december heeft de Tweede kamer gesproken over het VN-Verdrag voor de rechten van personen met een handicap. Nederland is in Europa en in de wereld één van de laatste landen dat dit verdrag gaat ratificeren. Reden: angst. Angst voor de kosten. En ook in de laatste fase, de behandeling in de Tweede Kamer overheerst weer die angst. Vooral bij regeringspartij VVD, die meent het op te moeten nemen voor de kleine ondernemers, vanwege een amendement rond de toegankelijkheid.

De grootste barrière voor veel mensen met een handicap (van jong tot oud, van slechtziend tot lopend met een rollator, van blind tot rolstoelgebruiker) is de ontoegankelijkheid van onze maatschappij. Dat geldt voor websites, voor menu’s in een restaurant, voor al dan niet openbare gebouwen. En voor nog heel veel meer! Kamerlid Otwin van Dijk (PvdA en zelf in een rolstoel) heeft namelijk een amendement ingediend waarin gesteld wordt dat iedereen zorg moet dragen “voor de algemene toegankelijkheid voor personen met een handicap of chronische ziekte, tenzij dat voor hem een onevenredige belasting vormt.”

Angst voor de kosten van redelijke aanpassingen
Een belangrijke regel. Want als meer dan 30 jaar wordt gewerkt aan een toegankelijke maatschappij en dat heeft maar mondjesmaat effecten.
Maar de angst dat met name kleine ondernemers de dupe zouden worden van een dergelijke regel brengt de VVD ertoe dwars te gaan liggen. En het zijn juist de kleine ondernemers die grote voordelen kunnen hebben bij de groeiende en rijker wordende groep gehandicapten. Veel ouderen met een goed pensioen krijgen op latere leeftijd beperkingen maar willen zich daardoor niet inactief laten worden. Die groep wil je tot klant hebben! Daar verdien je aan. Dus ben je ook bereid daarin te investeren.
Voor de VVD is het een halszaak: als het amendement wordt aangenomen zal de VVD tegen het VN-Verdrag stemmen. Eigenlijk vind ik dat het zo ver zou moeten komen. Laat Nederland, op dit moment voorzitter van de Europese Unie, maar worden tot de risee van Europa wat betreft het ratificeren van een verdrag dat eind dit jaar zijn tiende verjaardag viert!

Lijmpoging met een subamendement
Maar zo ver zal het wel niet komen. Er schieten twee kamerleden te hulp, die een brug proberen te slaan tussen Otwin van Dijk en de VVD. Van der Staaij en Keijzer zijn gekomen met een zogenaamd subamendement, een amendement onder het amendement van Otwin van Dijk, dat dit amendement iets aanpast. Het legt namelijk de nadruk op geleidelijke verwezenlijking van de algemene toegankelijkheid. Het is een aardige poging tot lijmen, maar voor de toegankelijkheid levert het weinig op. De spoorwegen zijn nog steeds het beste voorbeeld. Onze oudste spoorwegmaatschappij rijdt met ontoegankelijke treinen. Arriva, een heel jeugdige spoorwegmaatschappij, rijdt met volstrekt zelfstandig toegankelijke treinen! Dat heeft niet te maken met ouder materiaal, want ook nieuw materiaal dat NS aanschaft is ontoegankelijk. Het heeft te maken met het al dan niet willen omzetten van een knop. Arriva deed dit (toegegeven, makkelijk voor een nieuwkomer) NS stelt het systematisch uit. Alleen een wet kan dit oplossen. Maar NS krijgt nog heel veel jaren. Zo komt de toegankelijke trein er nooit!

Advocaten in Parma
Uiteraard speelt dit ook in het buitenland. Een voorbeeld. In Parma (Noord Italië) had de stad bepaald dat winkels en praktijkgebouwen toegankelijk zouden moeten zijn of worden gemaakt. Uitwerking van het VN-Verdrag. De advocatuur stelde dat dit niet voor hen gold en begon een procedure bij de Italiaanse bestuursrechter. Die stelde de advocaten in het ongelijk. Zijn onderbouwing: advocaten hebben een openbaar beroep. Iedereen, zeker wie procedeert met financiële overheidssteun, dient vrije keus te hebben in de advocaat naar wie hij toe wil gaan. Maar wie in een rolstoel zit heeft die vrije keus niet, als hij de advocaat niet kan bereiken. Dat betekent dat de weigering iets te doen aan de toegankelijkheid de vrije keus onmogelijk maakt, hetgeen discriminatie tot gevolg heeft.

Een andere weg?
Misschien moeten we het in Nederland dan maar eens hard gaan spelen! Geen wettelijke regels over toegankelijkheid? Dan gooien we het over een andere boeg. We stappen per keer naar de rechter. Niet prettig voor de kleine ondernemers? Ach, met dank aan de VVD……….

Eerdere blogs van drs. Wim Peters

http://www.sociaalweb.nl/partners/stimulansz